Nowe narzędzie w rękach konsumentów - ustawa o pozwach zbiorowych

Ustawa z dnia 17 grudnia 2009 r. o dochodzeniu roszczeń w postępowaniu grupowym (Dz. U. z dnia 18 stycznia 2010 r. Nr 7, poz. 44 )

 

Art. 1. 1. Ustawa normuje sądowe postępowanie cywilne w sprawach, w których są dochodzone roszczenia jednego rodzaju, co najmniej 10 osób, oparte na tej samej lub takiej samej podstawie faktycznej (postępowanie grupowe).

2. Ustawa ma zastosowanie w sprawach o roszczenia o ochronę konsumentów, z tytułu odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny oraz z tytułu czynów niedozwolonych, z wyjątkiem roszczeń o ochronę dóbr osobistych.

3. Wszczęcie postępowania grupowego nie wyłącza możliwości dochodzenia swych roszczeń przez osoby, które nie przystąpiły do grupy lub z niej wystąpiły.

 

Art. 2. 1. Postępowanie grupowe w sprawach o roszczenia pieniężne jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy wysokość roszczenia każdego członka grupy została ujednolicona przy uwzględnieniu wspólnych okoliczności sprawy.

2. Ujednolicenie wysokości roszczeń może nastąpić w podgrupach, liczących co najmniej 2 osoby.

3. W sprawach o roszczenia pieniężne powództwo może ograniczać się do żądania ustalenia odpowiedzialności pozwanego. W takim przypadku powód nie jest obowiązany wykazywać interesu prawnego w ustaleniu.

 

Art. 3. 1. Postępowanie grupowe należy do właściwości sądu okręgowego.

2. Sąd rozpoznaje sprawę w składzie trzech sędziów zawodowych.

 

Art. 4. 1. Powództwo w postępowaniu grupowym wytacza reprezentant grupy.

2. Reprezentantem grupy może być osoba będąca członkiem grupy albo powiatowy (miejski) rzecznik konsumentów w zakresie przysługujących im uprawnień.

3. Reprezentant grupy prowadzi postępowanie w imieniu własnym, na rzecz wszystkich członków grupy.

4. W postępowaniu grupowym obowiązuje zastępstwo powoda przez adwokata lub radcę prawnego, chyba że powód jest adwokatem lub radcą prawnym.

 

Art. 5. Umowa regulująca wynagrodzenie pełnomocnika może określać wynagrodzenie w stosunku do kwoty zasądzonej na rzecz powoda, nie więcej niż 20 % tej kwoty.

 

Art. 6. 1. Pozew powinien czynić zadość warunkom określonym w ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, z późn. zm.2)), a ponadto zawierać:

1) wniosek o rozpoznanie sprawy w postępowaniu grupowym;

2) wskazanie okoliczności, o których mowa w art. 1 ust. 1, a w przypadku roszczeń pieniężnych także zasad ujednolicenia wysokości roszczeń członków grupy lub podgrup;

3) w przypadku roszczeń pieniężnych określenie wysokości roszczenia każdego z członków grupy lub podgrup;

4) oświadczenie powoda o tym, że działa on w charakterze reprezentanta grupy.

2. Do pozwu należy dołączyć oświadczenia członków grupy o przystąpieniu do grupy i wyrażeniu zgody co do osoby reprezentanta grupy oraz umowę reprezentanta grupy z pełnomocnikiem, określającą sposób wynagrodzenia pełnomocnika.

 

Art. 7. W każdym stanie sprawy sąd może skierować strony do mediacji.

 

Art. 8. 1. Na żądanie pozwanego sąd może zobowiązać powoda do złożenia kaucji na zabezpieczenie kosztów procesu.

2. Pozwany może zgłosić żądanie zabezpieczenia kosztów najpóźniej przy pierwszej czynności procesowej. Pozwany nie ma prawa domagać się złożenia kaucji, jeżeli uznana przez niego część roszczenia wystarcza na zabezpieczenie kosztów.

3. Sąd oznaczy termin złożenia kaucji, nie krótszy niż miesiąc, oraz jej wysokość, mając na względzie prawdopodobną sumę kosztów, które poniesie pozwany. Kaucję składa się w gotówce. Kaucja nie może być wyższa niż 20 % wartości przedmiotu sporu.

4. Jeżeli w toku sprawy okaże się, że kaucja nie wystarcza na zabezpieczenie kosztów procesu, pozwany może żądać dodatkowego zabezpieczenia.

5. Po bezskutecznym upływie wyznaczonego przez sąd terminu do złożenia kaucji sąd na wniosek pozwanego odrzuci pozew lub środek odwoławczy, orzekając o kosztach, jak w przypadku cofnięcia pozwu.

6. Postanowienie w przedmiocie kaucji sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie.

 

Art. 9. Sąd na wniosek pozwanego zarządzi zaspokojenie z kaucji przyznanych mu kosztów. Wniosek taki powinien być zgłoszony w terminie miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Jeżeli wniosku nie zgłoszono, sąd po upływie tego terminu zarządzi wydanie kaucji powodowi na jego żądanie. Sąd zarządzi wydanie powodowi kaucji natychmiast po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli pozwanemu kosztów nie przyznano.

 

Art. 10. 1. Sąd rozstrzyga na rozprawie o dopuszczalności postępowania grupowego i odrzuca pozew, jeżeli sprawa nie podlega rozpoznaniu w postępowaniu grupowym. W przeciwnym razie sąd wydaje postanowienie o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu grupowym.

2. Na postanowienie sądu w przedmiocie rozpoznania sprawy w postępowaniu grupowym przysługuje zażalenie.

3. W przypadku wytoczenia przez członka grupy, w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia o odrzuceniu pozwu, powództwa o roszczenie, które było objęte powództwem w postępowaniu grupowym, w odniesieniu do tego roszczenia zostają zachowane skutki wytoczenia powództwa w postępowaniu grupowym.

 

Art. 11. 1. Po uprawomocnieniu się postanowienia o rozpoznaniu sprawy w postępowaniu grupowym sąd zarządzi ogłoszenie o wszczęciu postępowania grupowego.

2. Ogłoszenie o wszczęciu postępowania grupowego powinno zawierać:

1) wymienienie sądu, przed którym toczy się postępowanie grupowe;

2) oznaczenie stron postępowania oraz oznaczenie przedmiotu sprawy;

3) informacje o możliwości przystąpienia do grupy przez osoby, których roszczenia mogą być objęte powództwem grupowym poprzez złożenie reprezentantowi grupy, w oznaczonym terminie, nie krótszym niż jeden, a nie dłuższym niż trzy miesiące od daty ogłoszenia, pisemnego oświadczenia o przystąpieniu do grupy;

4) zasady wynagrodzenia pełnomocnika;

5) wzmiankę o wiążącym skutku wyroku wobec członków grupy.

3. Ogłoszenie o wszczęciu postępowania grupowego umieszcza się w poczytnej prasie o zasięgu ogólnokrajowym. W szczególnych wypadkach sąd może zarządzić zamieszczenie ogłoszenia w prasie o zasięgu lokalnym.

4. Zarządzenie ogłoszenia o wszczęciu postępowania grupowego można zaniechać wtedy, gdy z okoliczności sprawy wynika, że wszyscy członkowie grupy złożyli oświadczenia o przystąpienie do grupy.

5. Przystąpienie do grupy po upływie terminu wyznaczonego przez sąd jest niedopuszczalne.

 

Art. 12. W oświadczeniu o przystąpieniu do grupy uprawniony powinien określić swe żądanie oraz wskazać okoliczności uzasadniające żądanie, a także przynależność do grupy oraz przedstawić dowody. Wykaz osób, które przystąpiły do grupy, sporządza powód i przedstawia sądowi, dołączając oświadczenia o przystąpieniu do grupy. Sąd doręcza wykaz pozwanemu.

 

Art. 13. 1. Z chwilą przedstawienia sądowi oświadczenia o przystąpieniu do grupy między członkiem grupy oraz pozwanym powstaje skutek sprawy w toku, co do roszczenia objętego postępowaniem grupowym.

2. Osoba, która przed dniem wszczęcia postępowania grupowego wytoczyła przeciwko pozwanemu powództwo o roszczenie, które może być objęte postępowaniem grupowym, nie później niż do dnia zakończenia postępowania w pierwszej instancji może złożyć oświadczenie o przystąpieniu do grupy. W takim przypadku sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania.

 

Art. 14. Interwencja uboczna członka grupy po stronie powoda jest niedopuszczalna.

 

Art. 15. W wyznaczonym przez sąd terminie, nie krótszym niż miesiąc, pozwany może podnieść zarzuty co do członkostwa określonych osób w grupie lub podgrupach.

 

Art. 16. 1. W sprawach o roszczenia pieniężne ciężar udowodnienia przynależności członka do grupy spoczywa na powodzie. W innych sprawach do ustalenia przynależności członka do grupy wystarcza uprawdopodobnienie.

2. Powód może zobowiązać członka grupy do złożenia w wyznaczonym terminie dodatkowych dowodów i wyjaśnień.

 

Art. 17. 1. Po upływie wyznaczonego przez sąd terminu, nie krótszego niż miesiąc od dnia doręczenia powodowi zarzutów co do członkostwa, sąd wydaje postanowienie co do składu grupy. Sąd może wydać postanowienie na posiedzeniu niejawnym.

2. Na postanowienie, o którym mowa w ust. 1, przysługuje zażalenie.

3. Po wydaniu postanowienia, o którym mowa w ust. 1, oświadczenie członka grupy o wystąpieniu z grupy jest bezskuteczne.

4. W przypadku wytoczenia powództwa o roszczenie objęte postępowaniem grupowym, przez osobę, która przystąpiła do grupy a nie została objęta postanowieniem sądu co do składu grupy, w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się tego postanowienia, art. 10 ust. 3 stosuje się odpowiednio.

 

Art. 18. 1. Na wniosek więcej niż połowy członków grupy sąd może dokonać zmiany reprezentanta grupy. Wniosek powinien wskazywać proponowanego reprezentanta grupy oraz zawierać jego oświadczenie o wyrażeniu zgody na bycie reprezentantem. Sąd wydaje postanowienie na posiedzeniu niejawnym.

2. Zmiana reprezentanta grupy nie powoduje wygaśnięcia udzielonego w postępowaniu pełnomocnictwa.

3. W przypadku złożenia wniosku o zmianę reprezentanta grupy po wydaniu wyroku, bieg terminu do zaskarżenia wyroku nie może skończyć się wcześniej niż z upływem dwóch tygodni od uprawomocnienia się postanowienia, o którym mowa w ust. 1.

 

Art. 19. 1. Cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia oraz zawarcie ugody wymaga zgody więcej niż połowy członków grupy.

2. Sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia, jak też zawarcie ugody, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że wymienione czynności są sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami albo zmierzają do obejścia prawa bądź rażąco naruszają interes członków grupy.

 

Art. 20. Członka grupy lub podgrupy przesłuchuje się w charakterze strony.

 

Art. 21. 1. W sentencji wyroku należy wymienić wszystkich członków grupy lub podgrupy.

2. W wyroku zasądzającym świadczenie pieniężne należy ustalić, jaka kwota przypada każdemu członkowi grupy lub podgrupy.

3. Wyrok prawomocny ma skutek wobec wszystkich członków grupy.

 

Art. 22. Tytułem egzekucyjnym do prowadzenia egzekucji świadczenia pieniężnego przypadającego członkowi grupy lub podgrupy jest wyciąg z wyroku wskazujący w szczególności wysokość należnego mu świadczenia.

 

Art. 23. 1. W sprawach o świadczenia niepieniężne egzekucję zasądzonego świadczenia wszczyna się na wniosek reprezentanta grupy.

2. Jeżeli zasądzone świadczenie niepieniężne nie zostanie spełnione w terminie 6 miesięcy, liczonym od dnia uprawomocnienia się wyroku, a w tym czasie reprezentant grupy nie wystąpi z wnioskiem o wszczęcie egzekucji, z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności, a także o wszczęcie egzekucji, może wystąpić każdy z członków grupy.

 

Art. 24. 1. W zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego, z wyłączeniem art. 7, 8, 117-124, 194-196, 204, 205, art. 207 § 3 i art. 425-50514.

2. W sprawach rozpoznawanych w postępowaniu grupowym przepisów art. 100 ust. 2, art. 101-103, 105, 107 i 109-112 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398, z późn. zm.3)) nie stosuje się.

 

Źródło: Internetowy System Aktów Prawnych

Pobieranie opłat półkowych jest bezprawne

Uchwała SN z dnia 19 sierpnia 2009 r. (sygn. III CZP 58/09)

 

W uzasadnieniu wyroku z dnia 26 stycznia 2006 r. II CK 378/2005 Sąd Najwyższy uznał, że art. 18 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Tekst jednolity: Dz. U. 2003 r. Nr 153 poz. 1503 ze zm.: dalej: u.z.n.k.) nie jest przepisem szczególnym, wyłączającym generalnie możliwość stosowania do praktyk nieuczciwej konkurencji przepisów ogólnych kodeksu cywilnego, regulujących wadliwość czynności prawnych. Przepis ten zawiera dodatkowe instrumenty ochrony przed metodami nieuczciwej konkurencji oraz sankcje za jej praktykowanie, które uzupełniają katalog środków tradycyjnych, przewidzianych w tej mierze w kodeksie cywilnym dla wadliwych czynności prawnych. Sąd Najwyższy przyjął w konsekwencji, że umowa zastrzegająca pobieranie dodatkowych opłat za przyjęcie towarów do sprzedaży, innych niż marża handlowa, jest nieważne, jako sprzeczna z art. 58 § 2 k.c.

 

W wyroku z dnia 12 czerwca 2008 r. III CSK 23/2008 przyjęto z kolei, że dla uznania, iż zastrzeganie w umowie innych niż marża handlowa opłat za przyjęcie towaru do sprzedaży stanowi delikt nieuczciwej konkurencji określony w art. 15 ust. 1 pkt 4 u.z.n.k., nie ma decydującego znaczenia sama prawna skuteczność towarzyszących umowie sprzedaży tzw. porozumień marketingowych. W tej sytuacji zatem art. 18 ust. 1 pkt 5 u.z.n.k. stwarza samodzielną podstawę domagania się wydania bezpodstawnie uzyskanych korzyści.

 

Pierwszy z ww. poglądów wyrażony został na tle stanu faktycznego powstałego w poprzednio obowiązującym stanie prawnym, w którym zachowanie polegające na zastrzeganiu lub pobieraniu opłat innych niż marża handlowa nie było stypizowane jako czyn nieuczciwej konkurencji. Sąd Najwyższy, uznawszy takie działanie za stanowiące nieuczciwą praktykę handlową poszukiwał podstaw prawnych pozwalających na pozbawienie podmiotu dopuszczającego się takich nagannych zachowań uzyskanych z tego tytułu korzyści. Dlatego też kwalifikował owe zachowania jako sprzeczne z dobrymi obyczajami (art. 3 u.z.n.k.) i szerzej - z zasadami współżycia społecznego, co prowadziło do wniosku, że czynność prawna zastrzegająca pobieranie takich korzyści jest bezwzględnie nieważna (art. 58 § 2 k.c), a tym samym pozwanemu w tamtej sprawie nie przysługiwały w stosunku do powoda żadne roszczenia z tytułu przewidzianej w umowie opłaty za tzw. „otwarcie” (powszechnie określana jako „półkowe”) i zgłoszenie ich w procesie w formie zarzutu potrącenia nie mogło być skuteczne.

 

Po wejściu w życie ustawy nowelizującej (ustawa z dnia 5 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, Dz. U. 2002 r. Nr 126 poz. 1071) nie ulega już wątpliwości, że tego rodzaju zachowanie stanowi delikt z art. 15 ust. 1 pkt 4 u.z.n.k., oraz, że również takiego deliktu dotyczy sankcja określona w art. 18 ust. 1 pkt 5. Orzeczenie wydane w drugiej z przytoczonych spraw dotyczyło stanu faktycznego zaistniałego na tle nowego stanu prawnego i w tym nowym stanie prawnym Sąd Najwyższy nie widział już potrzeby sięgania do ogólnych przepisów kodeksu cywilnego dotyczących ważności czynności prawnych, skoro sam art. 18 ust. 1 pkt 5 u.z.n.k. stwarzał dostateczną wystarczającą podstawę do dochodzenia przewidzianych w nim roszczeń. Stanowisko to należy podzielić, jakkolwiek przeciwko możliwości stosowania powołanego wyżej przepisu przemawiać może zawarte w nim odesłanie do zasad ogólnych, dotyczących bezpodstawnego wzbogacenia.

 

W ocenie Sądu Najwyższego w obecnym składzie dopuszczalne jest jednak dochodzenie ochrony na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 5 u.z.n.k. bez potrzeby sięgania do konstrukcji nieważności umowy z następujących względów: 

• wykładnia systemowa art. 18 u.z.n.k. - regulacja szczególna w stosunku do przepisów kodeksu cywilnego,
• przepisy szczególne mogą wyłączać stosowanie art. 58 k.c. - skutki określonych zachowań można oceniać odrębnie, bez potrzeby sięgania do ogólnych przepisów o nieważności umowy,
• fakt popełnienia czynu nieuczciwej konkurencji zastępuje przesłankę braku podstawy prawnej, o której mowa w art. 405 k.c.,
• wykładnia celowościowa art. 18 ust. 1 pkt 5 u.z.n.k. - możliwość dochodzenia roszczenia o zwrot bezpodstawnie uzyskanych korzyści, pozbawienie podmiotu popełniającego czyn nieuczciwej konkurencji uzyskanych z tego tytułu korzyści, bez potrzeby poszukiwania jakichś innych, ogólnych rozwiązań,
• roszczenie z art. 18 ust. 1 pkt 5 u.z.n.k. nie może być utożsamiane z wynikającym z umowy sprzedaży roszczeniem o zwrot ceny.   

Źródło: Sąd Najwyższy

Klauzule niedozwolone w J. W. Construction

Wyroki SOKiK z dnia 27 lipca 2009 r. (sygn. XVII AmC 335/09)

"Do upływu terminu wskazanego w § 6.1., a w przypadku zmian budowlanych w lokalu na życzenie Kupującego (tzw. Zmiany lokatorskie wymagające zmiany projektu, standardu, konstrukcji, materiałów, technologii lub polegające na indywidualnej aranżacji wnętrza) do czasu rozpoczęcia realizacji tych zmian, każdej ze stron przysługuje prawo odstąpienia od umowy za zapłatą na rzecz drugiej strony kwoty stanowiącej 5% łącznej ceny brutto przedmiotu umowy (odstępne)"

"Strona, z winy której doszło do odstąpienia obciążona zostanie na rzecz strony przeciwnej z tytułu niewykonania zobowiązania kwotą stanowiącą wartość 5% łącznej ceny brutto przedmiotu umowy, która to kwota, o ile nie zostanie zapłacona, może być potrącona ze świadczeń pieniężnych podlegających zwrotowi wskutek rozliczenia"

"Strony ustalają, iż cena podlega zwiększeniu w oparciu "o wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych" GUS (wskaźnik wyliczany miesiąc do miesiąca, z wyłączeniem sytuacji, gdy stawka wskaźnika jest ujemna), począwszy od dnia zawarcia Aneksu. W przypadku, gdy w analogicznym okresie "wskaźnik cen produkcji budowlano-montażowej" GUS będzie wyższy niż "wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych", wówczas cena zostanie zwaloryzowana według "wskaźnika cen produkcji budowlano-montażowej" GUS. Cena wskazana w ust. 1 będzie waloryzowana miesięcznie, według zasad określonych w niniejszym ustępie, nie dłużej niż do terminu wskazanego w par. 3 n/n Aneksu. Kwotę waloryzacji, obliczoną według powyższych zasad Kupujący zobowiązuje się wpłacić w terminie wymagalności ostatniej części ceny, nie później niż przed odbiorem lokalu. Sprzedający pozostawi Kupującemu wyliczenie waloryzacji wraz z zawiadomieniem o możliwości odbioru lokalu"

Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w usługach turystycznych

Wyrok SOKiK z dnia 6 lipca 2009 r. (sygn. XVII AmC 264/08)

"Nie mogą być przedmiotem roszczeń znane Uczestnikowi przed rozpoczęciem imprezy okoliczności powodujące utrudnienia lub niewygody."

Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w usługach turystycznych

Wyrok SOKiK z dnia 16 listopada 2009 r. (sygn. XVII AmC 616/09, XVII AmC 617/09)

"Organizator nie ponosi żadnej odpowiedzialności i nie gwarantuje żadnych zwrotów finansowych w razie wojny, strajku, epidemii, katastrofy ekologicznej, zakłóceń komunikacyjnych, zamknięcia granic, decyzji administracyjnych władz i wystąpienie innych sił wyższych oraz działania osób trzecich, nie uczestniczących w wykonywaniu usługi objętej umową, uniemożliwiających jej realizację, a nie możliwych do przewidzenia i usunięcia. W szczególności organizator nie ponosi odpowiedzialności za decyzje organów granicznych oraz za jakość i dostępność usług fakultatywnych, zakupywanych samodzielnie przez uczestników (wypożyczalnia sprzętu sportowego, ogólnie dostępne wyciągi narciarskie, baseny wycieczki fakultatywne itp) nieobjętych umową i ceną"

"Wszelkie inne reklamacje powinny być wniesione pisemnie do biura organizatora w terminie nie późniejszym niż 10 dni od daty zakończenia imprezy"

Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w usługach turystycznych

Wyrok SOKiK z dnia 1 lipca 2009 r. (sygn. XVII AmC 546/09, XVII AmC 547/09)

"Organizator zastrzega sobie prawo zmiany ceny imprezy w przypadku udokumentowanego wzrostu kursów walut, kosztów transportu, wzrostu ceł, podatków. Zmiana taka może nastąpić najpóźniej na 20 dni przed datą rozpoczęcia imprezy."

"Organizator nie zwraca wartości świadczeń, których Uczestnik nie wykorzystał w czasie trwania imprezy z przyczyn leżących po stronie Uczestnika."

Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w usługach bankowych

Wyrok SOKiK z dnia 2 listopada 2009 r. (sygn. XVII AmC 1287/09)

"Pismo wysłane do Kredytobiorcy na ostatni znany Bankowi adres korespondencyjny uważa się za doręczone"

Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w usługach turystycznych

Wyrok SOKiK z dnia 17 listopada 2009 r. (sygn. XVII AmC 588/09, XVII AmC 589/09, XVII AmC 590/09, XVII AmC 591/09, XVII AmC 592/09)

"Organizator zastrzega sobie prawo podniesienia ceny w przypadku zmiany kosztów organizacyjnych (kursy walut, koszty paliwa itp.) powyżej 5%. Podwyższenie ceny nie może być podane przez Uczestnika jako powód rezygnacji bez naliczenia kosztów."

"Organizator przyjmuje reklamacje w formie pisemnej w terminie do 7 dni od dnia zakończenia imprezy."

"Organizator zobowiązany jest do udzielenia reklamującemu pisemnej odpowiedzi w terminie do 60 dni od dnia złożenia reklamacji."

"Odpowiedzialność Organizatora jest do wysokości wpłaty Uczestnika"

"Sądem właściwym do rozstrzygnięcia ewentualnych sporów jest Sąd w Jeleniej Górze"

Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w usługach bankowych

Wyrok SOKiK z dnia 25 listopada 2009 r. (sygn. XVII AmC 1186/09)

"O zmianach dotyczących: wysokości stawek pobieranych prowizji i opłat za czynności i usługi bankowe w trakcie trwania Umowy Bank informuje Posiadacza przez zamieszczenie informacji w placówkach Banku, na wyciągach bankowych bądź wydrukach transakcji, a Posiadacz wyraża na to zgodę."

"Zmiany w Tabeli opłat i prowizji za czynności bankowe nie stanowią zmian warunków Umowy."

"Odpowiedzialność odszkodowawcza Banku za opóźnienie realizacji zlecenia płatna jest na pisemny wniosek Posiadacza w granicach rzeczywistej udowodnionej szkody powstałej z tego tytułu, ograniczonej do kwoty zł 1.500.00."


Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w usługach turystycznych

Wyrok SOKiK z dnia 17 września 2009 r. (sygn. XVII AmC 629/09, XVII AmC 630/09, XVII AmC 408/09, XVII AmC 409/09, XVII AmC 410/09)

"Organizator zastrzega sobie prawo odwołania imprezy z powodu braku wymaganego minimum uczestników"

"Organizator w wyjątkowych sytuacjach zastrzega sobie prawo do zakwaterowania Klienta w hotelu o równorzędnym lub wyższym standardzie."

"Klient zobowiązany jest do pokrycia wyrządzonych przez siebie szkód w trakcie trwania imprezy w miejscu ich ich powstania (hotel, autokar, prom, itd.)"

"Przedmiotem reklamacji Klientów nie mogą być zdarzenia i okoliczności, za które organizator nie ponosi odpowiedzialności i przy zachowaniu należytej staranności nie mógł ich przewidzieć (postoje na granicach, czynności celne, warunki atmosferyczne w czasie trwania imprezy)."

"Rezygnację Klient winien zgłosić w ciągu trzech dni od daty zawiadomienia przez organizatora o dokonanych zmianach. Brak rezygnacji w tym terminie uważany będzie za przyjęcie nowych warunków."

Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w biurach podróży

Wyrok SOKiK z dnia 12 sierpnia 2009 r. (sygn. XVII AmC 612/09, XVII AmC 613/09, XVII AmC 614/09)

"Powodem odwołania imprezy może być również brak wymaganego minimum Uczestników, [...]"

"Uczestnikowi nie przysługuje zwrot równowartości świadczeń, których nie wykorzystał w trakcie trwania imprezy z przyczyn leżących po jego stronie (m. in. spóźnienie się na miejsce rozpoczęcia imprezy, przerwanie podróży, braku ważnych dokumentów upoważniających do przekroczenia granicy RP, nieprzestrzeganie przepisów celno-wizowych lub jeżeli władze graniczne nie wydadzą zezwolenia na wyjazd)."

"Organizator w wyjątkowych przypadkach zastrzega sobie prawo zmiany warunków zakwaterowania na takie same lub o wyższym standardzie. W takim wypadku nie stanowi to zmiany warunków Umowy."

Źródło: UOKiK

Klauzule niedozwolone w PKP Przewozy Regionalne

Wyrok SOKiK z dnia 15 października 2009 r. (sygn. XVII AmC 282/09)

"Podróżny z jednorazowym biletem na przejazd w relacji do 100 km, który zamierza rozpocząć przejazd ze stacji pośredniej, położonej na drodze przewozu jest zobowiązany do nabycia w kasie biletowej lub w pociągu (na zasadach określonych w § 10 ust 19 Regulaminu) nowego biletu na faktyczny przejazd. Posiadany przez podróżnego poprzedni bilet nie podlega zwrotowi. Rozpoczęcie przejazdu od stacji pośredniej położonej na drodze przewozu jest traktowane jak przerwa w podróży."

"Kasa prowadząca sprzedaż danego rodzaju biletów okresowych i innych na przejazdy wielokrotne dokonuje zwrotu należności za: całkowicie niewykorzystany bilet turystyczny. Nie zwraca się należności za bilet turystyczny po rozpoczęciu terminu jego ważności."

"W przypadku braku dyspozycji w sprawie dalszego postępowania z przesyłką - przesyłka podlega likwidacji po upływie 10 dni od terminu odbioru przesyłki, nie wcześniej niż po upływie 5 dni od zawiadomienia osoby uprawnionej o zamierzonej likwidacji."

Źródło: UOKiK

Prawa autorskie w serwisach społecznościowych

Wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 marca 2009 r. (sygn. akt: II SA/Wa
1495/08) w zw. z postanowieniem NSA z dnia 24 czerwca 2009 r. (I OSK
667/09)

Warto także wskazać, iż w motywie 12 dyrektywy 96/45WE Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 25 października 1995 r. w sprawie ochrony
osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego
przepływu tych danych (Dz. U. UE. L. 95. 281. 31 ze zm.) położono
nacisk na ochronę całości danych dotyczących danej osoby, a więc i
informacji dotyczących jej przeszłości. Natomiast w motywie dyrektywy
26 stwierdzono, że zasady ochrony danych muszą odnosić się do
wszelkich informacji dotyczących zidentyfikowanych lub możliwych do
zidentyfikowania osób. W celu ustalenia, czy daną osobę można
zidentyfikować, należy wziąć pod uwagę wszystkie sposoby, jakimi może
posłużyć się administrator danych lub inna osoba w celu
zidentyfikowania owej osoby. Zasady ochrony danych nie mają
zastosowania do danych, którym nadano anonimowy charakter w taki
sposób, że podmiot danych nie będzie mógł być zidentyfikowany.
Zidentyfikowanie danej osoby dotyczy więc także przeszłych informacji
o określonym człowieku, przez które to informacje można zdobyć wiedzę
o jego tożsamości. Należy więc uznać, że prawo europejskie rozumie
ochronę danych osobowych także jako ochronę wszystkich faktów
dotyczących przeszłości określonego człowieka.

Należy zatem przyjąć, iż zgodnie z treścią art. 6 ust. 2 uodo o tym,
czy mamy do czynienia z danymi osobowymi, decydują nie tylko
wiadomości dotyczące aktualnej sytuacji osoby fizycznej, ale także
informacje odnoszące się do tego co robiła i kim była w przeszłości.
Oznacza to, że również takie dane podlegają ochronie przewidzianej w
ustawie o ochronie danych osobowych.

Należy także podnieść, że w rozpatrywanej sprawie na portalu
internetowym [...] ujawniono wizerunek oraz imię i nazwisko
skarżącego. Są to bez wątpienia dane osobowe, które podlegają ochronie
z ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r., bowiem na ich podstawie można
zidentyfikować osobę.

http://orzeczenia.nsa.gov.pl/doc/B7B03BE6DD

Gwarancja jakości

Gwarancja jakości to druga szansa: "Klienci mylą zasady odpowiedzialności
z tytułu gwarancji oraz z tytułu niezgodności towaru
z umową. Nie umieją z nich korzystać, są zwodzeni
i przez to rezygnują
z egzekwowania swoich konsumenckich uprawnień"

Prawa konsumenta w zakresie reklamacji

Jak konsument może walczyć o swoje prawa: "Skuteczność reklamacji towaru zależy nie tylko od rodzaju transakcji i momentu wykrycia wady, ale także od świadomości prawnej klienta"

Wymuszone klauzule nie wiążą konsumenta

Wyrok ETS w sprawie o sygn. akt C-40/08: "

Sąd rozpoznający wniosek o wszczęcie egzekucji wyroku sądu polubownego powinien z urzędu ocenić legalność zapisu na sąd polubowny w umowie przedsiębiorcy z konsumentem.

"

Klauzule niedozwolone na SGH

Prezes UOKiK nałożyła na Szkołę Główną Handlową w Warszawie karę ponad
270 tys. zł za stosowanie klauzul niedozwolonych oraz nieinformowanie
konsumentów o istotnych warunkach umowy. Analiza umów stosowanych
przez SGH doprowadziła do zakwestionowania przez Prezesa UOKiK kilku
postanowień wpisanych do rejestru klauzul niedozwolonych. Dotyczyły
one sposobu informowania studentów o wysokości opłat za naukę oraz
opłat administracyjnych. Zgodnie z treścią klauzul są one ogłaszane w
tabeli opłat ustalanej na każdy rok akademicki zarządzeniem rektora
uczelni. Warunkiem koniecznym do związania studenta treścią umowy
przygotowaną przez uczelnię jest jej doręczenie. W ocenie Urzędu
podanie informacji o wysokości opłat przez wydanie zarządzenia rektora
nie stanowi gwarancji, że ta informacja dotrze do studentów. Taka
sytuacja może m.in. powodować negatywne skutki w postaci zadłużenia z
powodu braku wiedzy o ich podwyżce. Obowiązek doręczenia dotyczy
zarówno pierwotnego wzorca jak i każdego innego, w którym uczelnia
wprowadza zmianę do już obowiązującej umowy. Zdaniem UOKiK przyjęty
przez uczelnię sposób powiadamiania nie gwarantuje studentom rzetelnej
informacji o zmianach w opłatach, które powinni ponosić.

Z analizy wzorców umownych stosowanych przez SGH wynika również, że
uczelnia nie precyzuje warunków odpłatności za studia. Stosowane umowy
zobowiązują jedynie studentów do terminowego regulowania płatności,
jednak nie określają ich zakresu, wysokości ani terminów ich
uiszczania. Odsyłają w tym zakresie do tabeli opłat. Natomiast,
zgodnie z prawem, umowa studenta z uczelnią powinna określać warunki
odpłatności za studia.

Źródło: Sygnały Prawne z dnia 7 października 2009 r.